ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများနှင့် သဘာဝအခြေခံ ရာသီဥတုဆိုင်ရာ ဖြေရှင်းချက်များ

ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုနှင့် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများ၏ ဆုံစည်းမှုသည် လူသားမျိုးနွယ်၏ အနာဂတ်အတွက် အရေးအကြီးဆုံးအချက်ဖြစ်သည်။ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများသည် တည်ငြိမ်သောရာသီဥတုသို့ လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် နှစ်ပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ကြာပြီးနောက် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကို အထူးအကဲဆတ်သည်။ ရာသီဥတုဖောက်ပြန်မှု၏ လက်ဗွေရာများကို သဘာဝအတိုင်းကြည့်လျှင် မည်သည့်နေရာတွင်မဆို တွေ့မြင်နိုင်သည်။
ကျွန်ုပ်တို့အတွက် သက်ရှိများ၏ မတူကွဲပြားမှုများက လုပ်ဆောင်ပေးသည့် အရာများစွာအပြင်၊ သဘာဝက ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု၏ ဆိုးကျိုးများကို ကုစားပေးသည်- ၎င်းသည် သက်ရှိများကို လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ကူညီပေးနိုင်သည်။ ကာဗွန်ကို သိုလှောင်ခြင်းဖြင့် အနာဂတ်ထုတ်လွှတ်မှုအား တားဆီးရန်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ကမ္ဘာကြီးကို ပြောင်းလဲနေပြီဖြစ်သော CO2 ပြင်းအားအချို့ကို ထေချေလိုက်ပါ။
သဘာဝဂေဟစနစ်များသည် လူများ အထူးသဖြင့် ကျေးလက်နှင့် မြို့ပြများတွင် ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူများကို ကျွန်ုပ်တို့၏ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုများနှင့် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ စဉ်ဆက်မပြတ် စီမံခန့်ခွဲသော မြစ်များ၊ ရေတိမ်ပိုင်းများနှင့် ရေလွှမ်းမိုးသော လွင်ပြင်များသည် ရေပေးဝေမှု သေချာစေရန်နှင့် ရေလွှမ်းမိုးမှုကို ထိန်းညှိပေးနိုင်သည်။ ဒီရေတောများနှင့် စိုစွတ်သောမြေများကဲ့သို့သော ကျန်းမာသောကမ်းရိုးတန်းဂေဟစနစ်များသည် မုန်တိုင်းများ၏သက်ရောက်မှုကို ဒေါသဖြစ်စေသည်။ မိုးခေါင်ခြင်းနှင့် ရေကြီးခြင်းတို့ကို ဆန့်ကျင်သော မြက်ခင်းများ ပေါများသည်။ အပူပိုင်းသစ်တောများသည် မရိတ်သိမ်းချိန်တွင် တောရိုင်းအရန်အစားအစာနှင့် ၀င်ငွေကို ပေးသည်။ သမုဒ္ဒရာများသည် လေထုထဲမှ အပူနှင့် CO2 ကို စုပ်ယူပြီး ရာသီဥတုကို တည်ငြိမ်အောင် ကူညီပေးသည်။
သစ်တောပြုန်းတီးမှုကို လျှော့ချခြင်း သို့မဟုတ် ဖယ်ရှားခြင်း သည် လေထုအတွင်း ဖန်လုံအိမ်ဓာတ်ငွေ့ ပြင်းအားကို ပေါင်းထည့်မည့်အစား သက်ရှိသစ်တောစနစ်များတွင် ကာဗွန်ကို ထိန်းသိမ်းပေးသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင်၊ လေထုဖန်လုံအိမ်ဓာတ်ငွေ့ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး၏ သိသာထင်ရှားသောအစိတ်အပိုင်းသည် ခေတ်သစ်ဂေဟစနစ်များ ပျက်စီးယိုယွင်းလာခြင်းကြောင့် ကြီးမားသောဂေဟစနစ်များ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းသည် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုညီမျှခြင်းမှ အပူချိန် ၀.၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထိ တိုးလာနိုင်သည်။ ယင်းသည် စက်မှုတော်လှန်ရေးနောက်ပိုင်း တွေ့ကြုံနေရသော ရာသီဥတုအပူချိန် 0.5 ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အထင်ကြီးလောက်စရာ ပမာဏဖြစ်သည်။ ပူနွေးမှု၏ 0.85 ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်၏ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်လက်ခံထားသော ပစ်မှတ်ကန့်သတ်ချက်ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရာတွင်လည်း အရေးကြီးသော offset တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤ "ကန့်သတ်ချက်" သည် အမှန်တကယ်တွင် ကမ္ဘာ့သန္တာကျောက်တန်းများနှင့် ၎င်းတို့အပေါ် မှီခိုနေရသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းလုပ်ငန်းများကို ထိန်းသိမ်းရန် မြင့်မားလွန်းလှသည်။ သန္တာကျောက်တန်းများသည် ရေအပူချိန် တိုးမြင့်လာပြီး အက်ဆစ်ဓာတ်များခြင်း၏ သားကောင်ဖြစ်လိမ့်မည်။ အခြားသော အစုလိုက်အပြုံလိုက် မျိုးသုဉ်းခြင်းနှင့် ဂေဟစနစ် ပြိုကျခြင်းတို့ကိုလည်း မျှော်လင့်ထားသည်။
ကမ္ဘာ့အသိုက်အဝန်းသည် အပူချိန် ၁.၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထိ တိုးလာမှုကို ကန့်သတ်ရန် ရည်ရွယ်သင့်သည်။ ရည်မှန်းချက်ကြီးသော ပြန်လည်ထူထောင်ရေးအစီအစဉ်နှင့်အတူ ရှိပြီးသားဂေဟစနစ်များနှင့် ၎င်းတို့၏ ကွဲပြားမှုများကို ကာကွယ်ခြင်းဖြင့်သာ ရရှိနိုင်ပါသည်။ ကမ္ဘာ့ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများဆိုင်ရာ နေရာများတွင် အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်းများမှ အကောင်အထည်ဖော်သော ထိန်းသိမ်းရေးကြိုးပမ်းမှုများကို ရန်ပုံငွေထောက်ပံ့ခြင်းဖြင့်၊ Critical Ecosystem Partnership Fund (CEPF) သည် ဤပန်းတိုင်အတွက် အဓိက ပံ့ပိုးကူညီနေပြီဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ CEPF သည် ၂၀၀၁-၂၀၁၀ ကာလအတွင်း ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကုန်းပြင်ထိန်းသိမ်းရေးနယ်မြေများ တိုးချဲ့မှု၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းကို ပံ့ပိုးပေးခဲ့သည်။
CEPF သည် အရပ်ဘက်လူ့အဖွဲ့အစည်းကို အားကောင်းစေခြင်းဖြင့် အရပ်ဘက်လူ့အဖွဲ့အစည်းများ အားကောင်းလာစေရန်အတွက် CEPF သည် ပြည်တွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာမှ ကျွမ်းကျင်သူများ၊ အခြားရန်ပုံငွေပံ့ပိုးသူများ၊ အစိုးရအရာရှိများနှင့် ရပ်ရွာလူထုများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤနည်းလမ်းသည် အလွန်ထိရောက်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။
CEPF မှ ထောက်ပံ့သူများသည် အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ဆောင်ရွက်သည့်အခါတွင် သဘာဝအခြေခံဖြေရှင်းနည်းများ—ဖြေရှင်းနည်းများကို အသုံးပြု၍ ကမ္ဘာ့အသိုက်အဝန်းအား ရာသီဥတုစိန်ခေါ်မှုကို ဖြေရှင်းရာတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေမည့် ထိရောက်သောချဉ်းကပ်မှုများကို ရှင်းလင်းစွာပြသပြီး 2020 ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲပစ်မှတ်များ (ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲဆိုင်ရာကွန်ဗင်းရှင်း၏ ရည်မှန်းချက်များအောင်မြင်မှုကိုလည်း အထောက်အကူဖြစ်စေသည် (ဟုလည်းခေါ်သည်။ Aichi Targets) နှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ရာသီဥတုနှင့် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများအကြား လိုအပ်သော တံတားများ တည်ဆောက်ရာတွင် ကူညီပေးနိုင်သည်။ CEPF မော်ဒယ်ကို ၎င်း၏ အလားအလာ အပြည့်နှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံရန် အချိန်တန်ပြီ
Thomas E. Lovejoy, Ph.D.
George Mason တက္ကသိုလ်မှ ပါမောက္ခနှင့် "ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုနှင့် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများ" စာအုပ်၏ တွဲဖက်အယ်ဒီတာ၊